Алматы қазірдің өзінде мегаполиске айналды, бізге ұнай ма, жоқ па, бұл қаланың көлік саясатына әсер етуі керек. Мегаполисте басты ресурс-бұл адамдар және адамдардың көпшілігі қозғалу үшін тек жеке көлікті пайдаланады деген қате түсінік.
Шындыққа жүгінсек, қала тұрғындарының 50% - ы ғана қоғамдық көлікті пайдаланады, егер бұған такси, микромобиль көлігі мен жаяу жүргіншілер форматын пайдаланушыларды қосатын болса, онда бұл көрсеткіш 70% - дан асады.
Алматыда бірнеше жыл бұрын жүргізілген зерттеулер осыны растайды. Түсіну үшін:" Көлік салығы " қаланың жол инфрақұрылымы шығындарының жартысын да қамтымайды. Бұл жолдар автокөлік жүргізушілерінің ақшасына жасалған деген қате миф қалыптасқан. Өкінішке орай немесе бақытымызға орай, Салық және бюджет жүйесінің өзі басқаша жұмыс істейді. Көшелер барлық тұрғындардың, соның ішінде жеке көлігін пайдаланбайтын 70% тұрғынның да ақшасына салынады.
Сондықтан біз "өткізу қабілеттілігін арттырудан" гөрі көшелердің "тасымалдау қабілетін арттыруға" көшуіміз өте маңызды. Көлік қаңқасына дұрыс көзқараспен қарау және іске асырған жөн.
Жалғыз нұсқа, қала тұрғындарының басым көпшілігінің қоғамдық көлікпен жылдам қозғалуына мүмкіндік беру. Яғни, біз дұрыс таңдау жасауға тиіспіз. Сонда ғана кептелістер азайып, қоғамдық көліктің және қоғамдық кеңістіктің мәні артады. Бізге керегі моторизация немесе жайлы қалалық орта. Екі нұсқаны да таңдау мүмкін емес. Бірақ тәжірибе көрсеткендей, шетелде жүргенде біздің азаматтар көбінесе біріншісін емес, екіншісін таңдайды.
Сонымен қатар, осы шебер-жоспар бойынша микромобильді көлік пен жаяу жүргіншілер қозғалысын дамы арқылы стратегиялық құжаттар жасалуы, яғни қоғамдық көліктің қолжетімділігі өте маңызды деп ойлаймын.
Велосипедтер мен скутерлер сияқты микромобильді көліктер қоғамдық көліктің қол жетімділігін арттыруға, тіпті кейбір сценарийлерде бәсекелесуге мүмкіндік береді. Қарапайым мысал, егер сіз метро станциясына жаяу барсаңыз 20 минут, скутер немесе велосипедпен барсаңыз небәрі 5-8 минут кетеді. Сондықтан қоғамдық көлікті дамыту жөніндегі жоспарлар жаяу жүргіншілер қозғалысы мен микромобиль көлігімен құрамдас болуы тиіс.