Жасыл желектің көбеюі: табиғаттағы өзгерістің екінші жағы
Соңғы жарты ғасырда Жердің жасыл жамылғысы айтарлықтай ұлғайды. Бұл құбылыстың негізгі себебі — адамның табиғатқа тигізген әсері, атап айтқанда, атмосфераға көмірқышқыл газының мөлшерден тыс бөлінуі. Жаһандық жылынудың салдарынан пайда болған бұл үрдіс 2100 жылға дейін жалғасады деген болжам бар, деп хабарлайды aqshamnews.kz.
One Earth журналында жарияланған мәліметтерге сүйенсек, ғалымдар CMIP6 климаттық моделін қолданып, жасыл желектің таралуын зерттеген. Нәтижесінде, әлемдегі жасыл аумақтар әр он жыл сайын шамамен 0,01 шаршы метрге өсіп отырғаны анықталған. Кейбір модельдер бұл көрсеткіштің екі-үш есе жоғары болатынын көрсетеді.
Ресейдің қоңыржай климатты аймақтарында жасыл желек өсімі серіктік деректер бойынша он жылда бір шаршы метрге шаққанда 0,024 бірлікке артқан. Бұл өсім әсіресе тығыз ну ормандарда айқын көрінеді. Алайда жасылданудың қарқыны биологиялық түрлерге қауіп төндіреді — ну ормандардағы көптеген тіршілік иелері өз ортасының тез өзгеруіне бейімделе алмай, жойылып кету қаупіне ұшырайды.
Сонымен бірге, өсімдіктердің көбеюі жауын-шашынның артуына әсер етеді. Өйткені өсімдіктер экожүйесі суды буландыру процесін күшейтеді, бұл өз кезегінде жердің табиғи су балансын өзгеріске ұшыратады.