12 сәуір - ғарышкерлер күні. Тылсым ғарыш әлемінің заңдылығы, ерекшелігі өте көп. Атаулы күнге орай Almaty-akshamy.kz cайты назарларыңызға галактиканы бағындырған ғарышкерлердің өмірлерінде кездесетін кейбір қызықты фактілерді ұсынады.
- Ғарыштың жалпы тарихында космоста ешкім өлген жоқ. Жазатайым оқиғалар болды, бірақ олардың барлығы жерден көтерілгенде немесе орбитадан жерге қонғанда болды. Дүниеден өткен ғарышкерлердің бәрі жерде (атмосферада) жан тапсырған.
- Күні бойы орбитада күннің он алты рет шыққанын байқауға болады, сондықтан ғарышкерлер шартты «жер уақытын» ұстанады.
- Ғарыштағы салмақсыздық сүйектердің кальций мөлшерін айтарлықтай азайтады
- Орбитада ғарышкерлердің бойлары орта есеппен 4-5 сантиметрге артады, өйткені космоста жердегі ауырлық күші әсер етпегендіктен, омыртқа түзетіледі.
- Ғарышкерлер азық-түлікті тек сұйық күйде, тюбиктерден тұтынады.
- Орбитада ең көп уақыт өткізген ғарышкер — Валерий Поляков. Оның 438 күндік рекордын әлі ешкім жаңартқан жоқ.
- Ғарышта ең ұзақ болған уақыт - 14 ай. Бұл рекорд та жоғарыда айтқан Поляковқа тиесілі, ол осынша уақытты Ресейдің «Мир» орбиталық станциясының бортында өткізді.
- Ғарышкерлердің көпшілігі алдымен салмақсыздық жағдайынан туындаған «ғарыштық аурудан» зардап шегеді. Бұл, ең алдымен, жүрек айнуы мен айналуы арқылы білінеді.
- Айға сапар шеккен «Аполлон 11» ғарышкерлері жерге оралғаннан кейін кедендік бақылаудан өтті. Кедендік декларацияда олар «Жүк — ай шаңы мен тастар» деп жазған.
- ХҒС бортындағы ғарышкерлер жердегі ұшуды басқару орталығынан жіберілген сигнал бойынша оянады және тұрады.
- Жерде ұйықтағанда қорылдайтын ғарышкерлер ғарышта олай жасамайды екен.
- Жерге оралғаннан кейін көптеген ғарышкерлерге заттарды жіберген кезде, олардың қасыңда ұшып жүрмей, төмен қарай құлап кететініне қайта үйрену оңайға соқпайтын көрінеді.
- Ғарышкерлер тістерін тазалағаннан кейін шығатын көбікті жұтуларына тура келеді. Себебі ғарышта арнайы тіс паста қолданылады, бір сөзбен айтқанда, оны жеуге болатындай етіп жасайды.