Атом электр станцияларының қауіпсіздігі мен сенімділігі туралы сұрақтарға жауап бере отырып, Қазақстан Республикасы Ұлттық ядролық орталығы директорының орынбасары Ерболат Қоянбаев атом реакторларының даму тарихы өткен ғасырдың елуінші жылдарынан бастау алатынын және төрт буыннан тұратынын айтты, деп хабарлайды aqshamnews.kz.
"Чернобыль мен Фукусима реакторлары екінші буынға жататын. Ал Қазақстанда қарастырылып жатқан жобалар – үшінші және 3+ буындарына жатады. Бұл реакторлар алдыңғы буындардың барлық кемшіліктері мен апатты оқиғаларын ескере отырып жасалған," – деді Ерболат Қоянбаев.
Заманауи реакторларда пассивті және белсенді қауіпсіздік жүйелері қолданылады. Атап айтқанда, олар болат пен бетоннан жасалған қорғаныш қабықшада (контайментте) орналасқан. Контаймент 8 балдық жер сілкінісіне, су тасқынына, тіпті сағатына 720 км жылдамдықпен ұшып келе жатқан 400 тонна ұшақтың соғылуына төтеп бере алады.
Апат болған жағдайда реактор шахтасының түбінде арнайы балқыма ұстайтын қақпан орналасқан, ол жылуға төзімді материалдармен қапталған. Мұндай технологиялар қазіргі уақытта Жапонияда да қолданылады.
3+ буынды реакторларда терең эшелонды қорғаныс бар. Ядролық бөліну реакциясы кезінде пайда болатын радионуклидтердің таралуына жол бермейтін бірінші тосқауыл – ядролық отынның өзі. Екінші тосқауыл – отын орналасқан герметикалық металл қаптама. 20 сантиметрлік болаттан жасалған корпус – радионуклидтердің шығу ықтималдығын төмендететін үшінші тосқауыл. Төртінші тосқауыл – контаймент.
Үлкен апаттың болу ықтималдығы 10 миллион жылда бір оқиға ретінде бағаланады," – деп атап өтті Ерболат Қоянбаев.
Атом электр станцияларын салу туралы референдум аясында Қоянбаевтың бұл түсіндірмесі станциялардың қауіпсіздік деңгейінің қаншалықты жоғары екенін және технологиялық даму қауіпсіздік мәселелерін толығымен ескергенін көрсетеді. Елдің энергетикалық болашағына қадам басқан Қазақстан үшін бұл маңызды ақпарат болып табылады.